باز خرید مرخصی چیست؟
هر کارمند و کارگری بر اساس قانون کار تعداد مشخصی از روز را در ماه میتواند به سر کار نرود، بدون آن که از حقوق وی کم شود. که به این مرخصی، مرخصی استحقاقی گفته میشود. برخی از کارگران و کارمندان ممکن است که تا پایان سال از این مرخصیهای قانونی (استحقاقی) خود استفاده نکنند؛ و سوالی که ممکن است برای آنها مطرح شود این است که آیا این مرخصیهای به سال بعد انتقال پیدا میکند، میزان دستمزدی که در یک روز آن کارگر باید بگیرد به او تعلق خواهد گرفت، این دستمزد شامل مزایا، بیمه و غیره هم است یا نه، و چندین سوال دیگر. پارمیس در این مقاله سعی دارد تا در مورد بازخرید مرخصی، شرایط آن و مسائل مربوط به آن صحبت کند.
مرخصی چیست؟
ابتدا به صورت مختصر به تعریف مرخصی در قانون کار ایران خواهیم پرداخت. بنابر ماده 64 قانون کار میزان مرخصی قانونی در سال برابر است با 30 روز که البته با احتساب 4 تا جمعه ( بدون احتساب 4 جمعه میشود 26 روز)، البته یکی از حالتهای محاسبه مرخصی تبدیل آن به ساعت است، که در یک سال میشود 192 ساعت. در واقع این ماده قانونی مرخصی استحقاقی را بیان میکند.
مطالعه بیشتر: نرم افزار حسابداری و نرم افزار حقوق و دستمزد و نرم افزار حسابداری تولیدی
انواع مرخصی قانونی در قانون کار در جدول زیر آورده شده است:
نوع مرخصی |
میزان مرخصی |
توضیحات |
ازدواج |
3 روز |
زمان عقد |
فوت اقوام درجه یک |
3 روز |
– |
روز کارگر (ماده 63 قانون کار) |
1 روز – 11ام اردیبهشت |
|
مرخصی زایمان(شیردهی نوزاد) |
9 ماه |
پرداخت حقوق با تامین اجتماعی |
مانده مرخصی چیست؟
هنگامی که کارگری به هر دلیلی از تمامی مرخصیهای استحقاقی خود استفاده نکند، وی میتواند آن را برای سال بعد ذخیره کرده و یا وجوه آن را دریافت کند، البته موضوع مهم آن است که طبق قانون کار تنها 9 روز از مرخصی استحقاقی میتواند برای وی ذخیره گردد.
بازخرید مرخصی چیست؟
همان طور که در بالا اشاره شد، طبق قانون کار هر کارگر تنها مجاز است 9 روز از مرخصیهایی را که استفاده نکرده است را برای سال آینده نگه دارد و 17 روز (26-9) از مرخصیهای استحقاقی خود را در صورتی که استفاده نکرده باشد، میتواند، مزد مرخصیهای استفاده نشده را دریافت کند. البته باید به این موضوع اشاره کرد که در برخی از شغلها به دلیل سختی کار از لحاظ فیزیکی یا روانی، استفاده از مرخصی اجباری میباشد.
با توجه به ماده 71 قانون کار در 5 مورد؛ فسخ قرارداد کار(میتوان هر یک از دو طرف، کارگر و یا کارفرما این فسخ را انجام دهند)، خاتمه قرارداد کار، بازنشستگی، کارافتادگی کلی کارگر و تعطیلی کارگاه مطالبات مربوط به مرخصی استحقاقی کارگر به وی و در صورتی که فوت شود به ورثه او پرداخت خواهد شد. همان طور که در ماده 71 دیدیم در صورتی کارگری میتواند بازخرید مرخصی انجام دهد که یکی از 5 حالتی که ذکر شد اتفاق بیفتد؛ یعنی اگر کارگری داری قرارداد یکساله است و به فرض بعد از 8 ماه از زمان عقد قرارداد گذشته باشد، نمیتواند درخواست بازخرید مرخصی بدهد.
فرمول باز خرید مرخصی
در گذشته سه نوع روش برای محاسبه بازخرید مرخصی وجود داشت اما در چند سال اخیر، از یک فرمول استفاده میشود. دلیل این که در گذشته از چند فرمول استفاده میشود این بود که دیوان عدالت رای را صادر کرده بود که باعث ایجاد شبهه شده بود، مسئولین به صوت دقیق مشخص نکرده بودن چه مواردی در بازخرید مرخصی کاربرد دارد. اما خوشبختانه امروزه این موضوع روشن شده است.
مبلغ مرخصی باقی مانده (مقدار وجهی که کارفرما باید به کارگر پرداخت کند بابت تعطیلات استحقاقی که استفاده نکرده است) = حقوق پایه یک روز + حق مسکن+ بن کارگری + هزینه غذا و غیره. تقسیم بر تعداد روزهای ماه(که میتواند سی روز یا سی و یک روز باشد) و ضرب آن در تعداد روزهای مرخصی.
باید بدانید: نرم افزار حسابداری فروشگاهی و نرم افزار پخش مویرگی و نرم افزار سامانه مودیان
آیا مانده مرخصی مشمول پرداخت مالیات میباشد؟
با توجه به ماده 91 قانون مالیاتهای مستقیم که به درآمدهایی که از پرداخت مالیات معاف هستند اشاره دارد، در بند 5 «حقوق بازنشستگی، حقوق وظیفه، حقوق مستمری و پایان خدمت و همچنین خسارت اخراج و بازخرید خدمت و وظیفه یا مستمری پرداختی به وراث و حق سنوات و حقوق ایام مرخصی استفاده نشده » را جزء وجوهی دانسته که مالیاتی از آنها کسر نمیگردد.
در هنگام قطع همکاری، محاسبه مرخصی چگونه است؟
زمانی که همکاری بین کارگر و کارفرما صورت میگیرد، مدت زمانی که کارگر در آن کسب و کار مشغول به کار بوده است، از اهمیت برخوردار است زیرا تعداد مرخصیهای وی بر اساس تعداد روزهای کاری وی است. از این رو وقتی همکاری بعد از یکسال به پایان میرسد، همان طور که در بالا اشاره شد طبق قانون کار حداکثر 9 روز مرخصی، را میتوان بازخرید کرد و کمتر از آن برخلاف قانون کار است اما اگر کارفرما راضی باشد، و بیشتر از 9 روز مرخصی استفاده نشده باشد، وجه آن نیز میتواند پرداخت شود. نکته مهمی که باید به آن اشاره کرد این است که چنان که قرارداد کاری در سال گذشته صورت گرفته باشد اما به هر در سال جدید تسویه حساب با کارگر انجام گردد، مبلغی که بازخرید مرخصی انجام میشود بنابر دستمزد آخرین روزی است که در سال گذشته کارگر مشغول به کار بوده است.
حتما مطالعه کنید: نرم افزار تولید و بهای تمام شده و نرم افزار دریافت و پرداخت و نرم افزار حسابداری بازرگانی
سخن پایانی
مرخصی برای کارمندان جزء روزهایی است که میتوانند به تفریح، انجام کارهای شخصی یا خانوادگی و غیره بپردازند و طبق قانون جزء حقوق کارگر به حساب میآید بنابر این اگر کارفرمایی بخواهد، حق کامل کارگر خود را ادا کند، در صورتی که کارگر از مرخصیهای خود استفاده نکرده است باید وجه آن را به کارگر پرداخت کند، بنابراین حسابدارانی که در مجموعههای مختلف مشغول به کار هستند نقش مهمی در برقراری عدالت دارند تا نه حقی از کارگر ضایع شود و نه کارفرمایی هزینهی اضافی را پرداخت کند. پارمیس در این مقاله سعی داشت توضیح کاملی را در مورد بازخرید مرخصی ارائه دهد، امید است مورد استفاده قرار گرفته باشد.
مطلب پیشنهادی: مدیریت مالی شخصی و نرم افزار حسابداری رایگان و صندوق فروشگاهی
سوالات متداول
زمانی که کارگری از تعداد 26 روز مرخصی خود به صورت کامل استفاده نکرده باشد، میتواند 9 روز آن را برای سال آینده ذخیره کند و بقیه روزهایی که باقی مانده را بازخرید(دریافت وجه تعداد مرخصیهایی که استفاده نکرده) کند
مبلغ مرخصی باقی مانده (بازخرید مرخصی)= حقوق پایه یک روز + حق مسکن+ بن کارگری + هزینه غذا و غیره. تقسیم بر تعداد روزهای ماه(که میتواند 30 یا 31 روز باشد) و ضرب آن در تعداد روزهای مرخصی. بازخرید مرخصی چیست؟
فرمول بازخرید مرخصی چیست؟
