مقالات

کدینگ حسابداری چیست؟ انواع و سطوح در کدینگ حسابداری

ترتیب چیدمان حسابها یکی از موارد مهم در طراحی کدینگ حسابداری به شمار می رود. در واقع کدینگ با چه حسابی شروع و به چه حسابی خاتمه یابد، با توجه به نوع فعالیت شرکت و حسابهای تعریف شده برای آن اهمیت دارد. در این مقاله قصد داریم کمی در رابطه با روش های کدینگ حسابداری صحبت کنیم.

 

تعریفی ساده از کدینگ حسابداری

حسابدار با مهم ترین داده ها و اطلاعات یک کسب وکار یعنی داده های مالی سر و کار دارد. به همین دلیل نظم در ثبت داده ها و تهیه گزارش های مالی اهمیت بسیاری پیدا کرده است.

در یک کسب و کار طیف گسترده ای از رویدادهای مالی وجود دارد که از طریق دسته بندی و ثبت داده های مالی بر اساس روشی استاندارد می توان به راحتی اطلاعات مد نظر را در اختیار داشت.

کدینگ حسابداری همان دسته بندی و مرتب کردن عملیات مالی بر حسب سطح فعالیت است. بنابراین در کدینگ، حسابها دسته بندی شده و با اختصاص هر کد به هر دسته، سر شاخه و زیر شاخه مشخص می شود.

نکته : اصول کدینگ ثابت است و هر شرکت می تواند با توجه به نوع فعالیت و جریان های مالی خود از کدهای منحصر به فرد برای دسته بندی فعالیت ها استفاده نماید.

 کدینگ حسابداری

ابزارهای اجرای کدینگ

برای پیاده سازی کدینگ حسابداری به ابزار خاصی نیاز نیست. راحت تر بگوییم شما می توانید به کمک قلم و کاغذ این کار را انجام دهید و یا از نرم افزارهایی مانند اکسل کمک بگیرید. البته نرم افزار حسابداری بهترین ابزار برای کدینگ حسابداری است، زیرا علاوه بر افزایش سرعت و دقت در اجرای کدینگ، همزمان ثبت داده های مالی نیز بر اساس آن انجام می شود.

انواع کدینگ حسابداری

بنا به تعریف، کدینگ حسابداری همان دسته بندی حساب ها و کدگذاری دسته ها و طبقات تعریف شده است و روش های مختلفی برای آن در نظر گرفته شده است. در ادامه انواع کدینگ حسابداری را توضیح می دهیم که در اینجا لازم به تاکید است روش درختی رایج ترین روش برای انجام کدینگ حسابداری است.

کدینگ حفظی Mnemonic coding : در این روش ساده حساب ها بر اساس مختصر نویسی و علامت گذاری به زبان فارسی طبقه بندی می شوند. به عنوان مثال حساب های پرداختنی را به صورت "ح – پ" کدگذاری می کنند یعنی حروف اول نام حساب ها.

کدینگ متوالی Sequential Coding : این روش با نام کدینگ سریال یا کدینگ پی در پی نیز شناخته می شود. در این روش برای دسته بندی حساب ها از اعداد پشت سر هم استفاده می شود.

کدینگ سلسله مراتبی Hierarchical Coding : از آنجا که این روش در تعداد حساب ها و کالاها محدودیتی ندارد، ازجمله پرکاربردترین روش ها برای کدینگ حسابداری به ویژه شرکت های بزرگ با حجم بالای فعالیت ها است. در این روش برای هر حساب یک عدد در نظر گرفته می شود؛ در صورتی که بخواهید زیر گروه به حساب های اصلی اختصاص دهید از افزودن اعشار به عدد حساب مربوطه کمک می گیرید.

کدینگ توده ای Block Coding : از این روش برای یک دوره مالی می توان بهره گرفت که در آن کدها را به یک حساب اختصاص می دهند.

به عنوان نمونه می توان حسابها را کدینگ توده ای به روش زیر دسته بندی نمود:

1000 : حسابهای غیرجاری

2000 : حسابهای جاری

3000 : سرمایه ها

4000 : درآمدها

کدینگ وجهی Faceted Coding : در کدینگ وجهی برای طبقه بندی حساب ها از اعداد و کدها استفاده می شود که هر عدد نوع خاصی از حساب ها را نمایش می دهد. این روش باید بر اساس استاندارد خاصی باشد.

به عنوان مثال برای یک فروشگاه می توان اینچنین کدینگ حسابداری را انجام داد: عدد یا کد اول بخش های مختلف فروشگاه و عدد دوم انواع مختلف هزینه های فروشگاه را نشان می دهد که زیرمجموعه های آن را با عدد سوم دسته بندی می کنند.

پس از بررسی انواع کدینگ حسابداری بد نیست با سطوح کدینگ یعنی همان سطح هایی که بر اساس تراکنش های مالی تعیین می شوند، آشنا شویم.

پیشنهاد مطالعه : استانداردهای حسابداری و حسابرسی

سطوح کدینگ حسابداری

کدینگ حسابداری چه سطوحی را شامل می شود؟

گروه حساب : این لایه تمام صورت های حساب های مالی را شامل می شود که مهم ترین صورت حساب ها در حسابداری عبارتند از دارایی های جاری و غیرجاری، بدهی های جاری و غیرجاری، درآمدها و هزینه ها، حقوق صاحبان سهام، بهای تمام شده کالای فروش رفته و خدمات ارائه شده و سایر حساب ها.

حساب کل : در این سطح صورت حساب های مرحله قبل خرد می شوند. یعنی دارایی های جاری را می توان موجودی نقد و بانک، سرمایه گذاری کوتاه مدت، موجودی مواد و کالا، سفارشات و پیش پرداخت ها و دیگر موارد تقسیم نمود که در کدینگ به هر کدام از این حساب ها کد مخصوصی تعلق می گیرد.

حساب معین : در سطح سوم نیز حساب های کل تعریف شده در مرحله قبل به حساب های کوچک تر تقسیم می شوند. به عنوان مثال در این سطح موجودی نقد و بانک از دارایی های جاری به حساب های کوچک تری همچون موجودی نزد بانک، موجودی نزد صندوق، موجودی نزد تنخواه گردان، اسناد و اوراق بهادار نزد صندوق، وجوه در راه و دیگر حساب ها تقسیم می شود. که مجدد برای هر کدام از این حساب ها کد مخصوصی تعریف می شود.

حساب تفصیلی سطح یک و دو : در نهایت هم می توان حساب های تعریف شده در سطح معین را به حساب های کوچک تری طبقه بندی کرد.

کدینگ حسابداری به دنبال چه اهدافی است؟

اهداف و دلایل اهمیت کدینگ حسابداری را می توان به واسطه تعریف آن توضیح داد. از مهم ترین اهداف کدینگ حسابداری، استاندارد کردن عملیات های مالی یک شرکت است. در کنار استاندارد و یکپارچه شدن عملیات های مالی، دقت و سرعت ثبت داده های مالی و پردازش آنها افزایش می یابد.

به کمک اجرای کدینگ حسابداری می توان گزارشات مالی با جزئیات دقیق را به راحتی ارائه نمود. همچنین تحلیل داده های مالی با هدف سرمایه گذاری یا محاسبه دارایی برای تصمیم گیری دقیق تر راحت تر خواهد بود.

پیشنهاد مطالعه : 5 کاربرد داده های مالی در تصمیم گیری

کدینگ حسابداری در نرم افزار حسابداری پارمیس

کدگذاری بر روی حساب ها و دسته بندی کردن آنها را کدینگ حسابداری می گویند که به عنوان یکی از مسایل اساسی در حسابداری معرفی شده است. به کمک کدینگ حسابداری می توان تمام امور مالی را استانداردسازی نمود که این امر به ثبت و شناسایی راحت تر حساب ها منجر می شود. یکی از امکانات نرم افزار حسابداری که می تواند در اختیار کاربران خود قرار دهد، امکان کدینگ حسابداری در نرم افزار است.

نرم افزار حسابداری پارمیس نیز کدینگ حسابداری را برای کاربران خود در نظر گرفته است تا از این طریق امکان ثبت و ایجاد ارتباط بین حساب های مختلف معین و تفضیلی و نیز پیدا کردن حساب های مد نظر راحت تر باشد. از آنجا که فناوری اطلاعات پارمیس برای شرکت های تولیدی، خدماتی و بازرگانی نرم افزار حسابداری متناسب با نیاز آنها را ارائه می دهد، این نرم افزار پاسخگوی نیاز تمام شرکت ها در کدینگ حسابداری خواهد بود.

ارسال نظر

کادرهایی که با علامت (*) مشخص شده اند وارد کردن اطلاعات در آنها الزامی می باشد. کد HTML مجاز نیست.

عضویت در خبرنامه پارمیس

با عضویت در خبرنامه، داغ ترین مطالب هفتگی وبلاگ پارمیس را دریافت کنید!