حساب سازی در حسابداری

22 دی 1395     |      آخرین بار تغییر یافته چهارشنبه, 22 دی 1395 12:09

  مقدمه

رسوایی های مالی مختلفی که در شرکت های بزرگ ایالت متحده آمریکا اتفاق افتاد نمونه ای از حساب سازی در حسابداری است، طبیعی است که این رویدادهای تغییر حساب تاثیر بسیار زیادی را بر نهادها و سازمان های مالی آن کشور بگذارد.

حساب سازی از جمله پدیده های قدیمی است که ریشه های آن در اوایل قرن نوزدهم در اشکال مختلف جوانه زد که در ابتدا به صورت هموار سازی و سپس به صورت اندوخته های پنهان ایجاد شده ظاهر گردید.

تعریف

گریفیس یک روزنامه نگار تجاری بود که حساب سازی را عملی نامطلوب قلمداد می کرد وی عقیده داشت حساب سازی در حسابداری به معنای انجام یک فریب که دارای ظاهری کاملا قانونی است.

حساب سازی در صورت های مالی رخ می دهد بدین منظور که آمار و ارقام موجود در این صورت ها بر اساس منفعت ها و ضعف های موجود در نظارت بر استانداردهای حسابداری در آن نهاد یا سازمان مورد تغییر قرار می گیرد.

بر اساس تعاریف گوناگون، جمعی از اقتصاد دانان حساب سازی را این گونه بیان می کنند:

حساب سازی در حسابداری یعنی اینکه حسابداران با استفاده از دانش خود، گزارشات مالی و حسابداری را دستکاری می کنند.

حساب سازی در حسابداری - تعریف حساب سازی در حسابداری

از جدید ترین تعاریف موجود در این زمینه می توان به بیانات زیر اشاره کرد.

حساب سازی نمایش غیر منصفانه ای از حساب های مالی به وسیله فن تولید و نمایش است یعنی در مواردی پیش می آید که حسابداران و بنگاه های تجاری بنا بر منافع مد نظر حقایق حسابداری و مالی را به صورت غیر منصفانه ای به تصویر بکشند، به عنوان نمونه نمایش نادرست اطلاعات از میزان سودآوری شرکت و یا ارائه گزارش های مالی زیان آور از عملکرد یک سازمان که نمایش نادرست از اطلاعات صحیح مالی یک سازمان باعث می شود در بعضی موارد حتی حسابرسان نیز دچار سردرگمی بشوند.

نام دیگر حساب سازی، حسابداری جسورانه است، در حساب سازی تغییر در صورت های مالی ارقام درج شده سبب می شود تا این صورت های مالی از نظر ظاهری کاملا قانونی به نظر بیاید و از لحاظ استانداردهای حسابداری نیز مشکلی نداشته باشد در صورتی که واقعیت امر چیز دیگری است.

از اهداف حساب سازی می توان به نمایش غیر واقعی سود اشاره کرد که برای رسیدن به چنین اهدافی از ترفندهای مختلفی استفاده می شود که برای نمونه تامین مالی برون ترازنامه ای، شناسایی بیشتر درآمدها و گزینه های دیگر در این زمینه می توان نام برد.

متاسفانه برخی از تلاش های استانداردهای حسابداری برای مقابله با حساب سازی در حسابداری حتی با وجود تغییرات عمده در استاندارها با شکست مواجه می شود زیرا حسابدارانی که دست به چنین کارهایی می زنند روش هایی را برای دور زدن این استانداردها به کار می گیرند.

به عنوان نمونه میتوان شرکت انرون را مثال زد که با وجود سهام بسیار زیاد در زمینه انرژی اما به دلایل حساب سازی از لیست بهترین شرکت های آمریکایی در مدت زمان کوتاهی حذف گردید.

انواع روش های مختلف حساب سازی در حسابداری

حساب آرایی که نام دیگر حساب سازی در حسابداری است از طریق روش های مختلفی انجام می گیرد مانند: استفاده زیاد از برآوردهای مالی، استفاده از اقلام تعهدی اختیاری و ... که به طور کلی در دو گروه زیر قرار می گیرند.

هموار سازی سود

از دیدگاه حسابداری هموار سازی سود به معنای این است که با اعمال تغییرات در ثبت هزینه ها و درآمد ها باعث شویم تا سود کلی شرکت در سال های متمادی تغییرات اندکی را نشان دهد به گونه ای که روند سود شرکت تغییرات عمده ای را نشان ندهد.

در واقع هموار سازی سود به معنای کاهش نوسان های دوره ای سود می باشد، این عمل که ممکن است با انگیزه های متفاوتی انجام بگیرد می تواند کیفیت سود را به طور قابل توجهی تحت تاثیر قرار دهد.

حساب سازی در حسابداری - هموارسازی سود

پژوهشگران معتقدند سرمایه گزاران بر این باور هستند که شرکت هایی برای سرمایه گذاری مناسب تر است که از یک روند سودآوری ثابت برخوردار باشند زیرا سرمایه گذاری در شرکت هایی که سود دهی متغیری دارند دارای ریسک زیادی است.

نکته حائز اهمیت در این زمینه این است که هوار سازی سود باعث افزایش سود یک شرکت می شود و به طور بالقوه سرمایه گذاران را به سرمایه گذاری ترغیب می کند.

هموار سازی سود به دو دسته کلی تقسیم می شود:

  • هموار سازی واقعی
  • هموار سازی مصنوعی

حساب سازی در حسابداری - نقش استانداردهای حسابداری در رویکرد هموارسازی سود

روش های زیر در حساب سازی در حسابداری موثرند که به صورت خلاصه به آنها می پردازیم.

ساختار مبهم برخی از رویه ها، قوانین و استانداردهای حسابداری

  ممکن است برخی از رویه ها، قوانین و استانداردهای حسابداری دارای ساختاری ابهام برانگیز و منعطف باشند، ازین رو سبب می شود تا سلیقه در بکارگیری این رویه ها دخالت داشته باشد که در حسابرسی از اصطلاحی به نام نواحی خاکستری از آن نام برده می شود.

سبقت گرفتن پیشرفت های فناوری از فرایندهای تدوین و تنظیم قوانین و استانداردهای حسابداری

تغییرات روازنه فرایندهای فناوری و ورش های تجاری باعث شده است تا روش های حسابداری از آنها عقب بمانند و به گونه ای حسابداری دنباله رو فناوری و تجارت است. به همین دلیل است که حرفه حسابداری با فقدان رویه ها و استانداردهای خود مواجه است.

پذیرش مسئولیت پاسخ گویی در قبال تخصیص منابع به روشی نادرست

رقابت سبب می شود تا شرکت تحت تاثیر فشارهایی قرار بگیرد واین امر سبب می شود تا نتایج و گزارش های مالی دچار مبالغه گردند، بازار رقابت عامل اصلی ارائه صورت های مالی رضایت بخش برای سرمایه گذاران و سهام داران یک سازمان می باشد.

روش های متداول برای حساب آرایی در حسابداری

حساب سازی در حسابداری برای گمراه کردن سرمایه گذاران، سهام داران، اعتبار دهندگان بانکی و ... به کار می رود در این میان از روش های متداولی استفاده می شود که در ذیل به آنها اشاره می کنیم.

حساب سازی در حسابداری - روشهای حساب سازی در حسابداری

۱-عدم ثبت فروش و درآمد در دفاتر و یا کمتر ثبت کردن انها از طریق به وجوداوردن خریداران ساختگی و کد (شماره اقتصادی)جعلی و یا کد دیگران مخصوصا موسساتی که فروش کالای انها از طریق شعبه،نمایندگی ،کارگزار و توزیع کننده به عمل می آید

2- حساب سازی و حساب به حساب کردن، ثبت فروش یا درآمد در حسابهای بستانکاران،جاری شرکاء و غیره

۱-عدم ثبت فروش و درآمد در دفاتر و یا کمتر ثبت کردن انها از طریق به وجوداوردن خریداران ساختگی و کد (شماره اقتصادی)جعلی و یا کد دیگران مخصوصا موسساتی که فروش کالای انها از طریق شعبه،نمایندگی ،کارگزار و توزیع کننده به عمل می آید

2- حساب سازی و حساب به حساب کردن، ثبت فروش یا درآمد در حسابهای بستانکاران،جاری شرکاء و غیره

3- ثبت خرید کالا و دارایی در حساب هزینه بر خلاف موازین مربوط

4- اضافه منظور نمودن قیمت خرید کالا و دارایی از طریق به وجود آوردن فروشندگان و فاکتور های ساختگی و یا ثبت خرید کالا و هزینه هایی که واقعیت ندارند

5- کمتر تحویل گرفتن مقدار یا تعداد کالاهای خریداری داخل یا وارداتی و ثبت تمامی مبلغ خرید در دفاتر

6- ثبت هزینه های مستقیم خرید یا واردات کالا در حساب هزینه های جاری

7-  متورم کردن مبلغ مندرج در فاکتور های خرید و هزینه ها از طریق تبانی با مشتری

8- منظور نمودن هزینه های واهی و شخصی به حساب هزینه های موسسه

9- ارائه صورتحساب های خرید و هزینه ها بیش از یک بار به حسابرسان

10- خارج کردن کالای سالم از حسابها به عنوان ضایعات و عدم ثبت فروش آنها در دفاتر

11- دست کاری در وسایل اندازه گیری کالا(کم فروشی)و سوءاستفاده از صندوقهای فروش نقدی و عدم ثبت فروش واقعی در دفاتر

12- منظور نمودن مطالبات لاوصول واهی و یا عدم ثبت وصول مطالبات خذف شده

13- بستانکار نمودن حساب مشتریان بابت برگشت واهی کالا و منظور نمودن تخفیفات نقدی ساختگی به حساب مشتریان

14-خارج نمودن دارایی های مستهلک شده از حسابها به منظور کتمان درآمد و فروش آنها در زمان واگذاری یا انحلال

15-  تسعیر غیر واقعی نرخ ارز به منظور کتمان سود و نشان دادن زیان

16- انعقاد قراردادهای صوری و فاکتورهای ساختگی خرید مواد و کالا واسناد هزینه

17- عدم ثبت برخی از هزینه ها به منظور کتمان برخی از درامدها

18- ارائه قیمت تمام شده کالای ساخته شده بیشتر از قیمت واقعی از طریق افزایش غیر واقعی قیمت مواد یا موادی که خریداری نشده-دستمزد و سربار تولید

19- جایگزین کردن مواد اولیه ارزان قیمت به جای مواد گران قیمت

20- کم فروشی کالا از طریق چاپ وزن بیشتر کالا روی قوطی یا جعبه یا بسته بندی

اشتراک گذاری:
موارد مرتبط
ارسال نظر

نام شما*:
ایمیل*:
نظر*:
توجه * : نظر شما بعد از تایید مدیریت در سایت نمایش داده خواهد شد
نیاز به توضیحات بیشتر دارید؟
کارشناسان پارمیس آماده پاسخگویی به شما هستند...
با ما تماس بگیرید
خبرنامه
خبرنامه پارمیس
با عضویت در خبرنامه آخرین اخبار و اطلاعیه های پارمیس را در ایمیل خود دریافت نمایید.

افتخارات پارمیس

جوایز و افتخارات پارمیس